Ulica brukowa Marais z dawnymi kamienicami
Ulica Brukowana w Marais to ulica położona w sercu dzielnicy Marais, w 4. dzielnicy Paryża. Łączy ulicę Rivoli z ulicą Francuskich Burżuazów, której jest przedłużeniem poprzez ulicę Payenne. Warto również zobaczyć w dzielnicy Marais: ulicę des Rosiers oraz Plac Wogezów, gdzie znajduje się Dom Victora Hugo.
Pochodzenie nazwy ulicy Brukowanej w Marais
W 1235 roku odcinek między ulicą Rue du Roi-de-Sicile a ulicą Rue des Francs-Bourgeois już istniał i nosił nazwę „rue du Petit-Marivaux”.
W 1406 roku przemianowano ją na „rue du Petit-Marais”, następnie na „rue Marivaux”, a około 1450 roku jej nazwa została zmieniona na „rue Pavée-au-Marais”, a później po prostu na „rue Pavée”. Pod koniec XX wieku po stronie parzystej wciąż można było odczytać napis „Rue Pavée au Marais”.
Inne paryskie „rue pavée” nosiły podobne nazwy: na lewym brzegu Sekwany, na przykład, „rue Pavée” istniała już od 1300 roku, zanim stała się „rue Pavée-Saint-André-des-Arts”.
Zabytkowe budynki i miejsca pamięci w ulicy Rue Pavée du Marais
Ulica była prestiżową arterią, wzdłuż której wznosiły się pałace miejskie (hôtel de Brienne, hôtel de Savoisy), z których do dziś przetrwał jedynie hôtel d’Angoulême znajdujący się pod numerem 24, a obecnie mieszczący Bibliothèque historique de la Ville de Paris.
Pod numerem 10 stoi synagoga zbudowana w 1913 roku przez paryskiego architekta, mistrza secesji, Hectora Guimarda (sławnego z projektów wejść do metra). W 1941 roku budynek został wysadzony w powietrze przez antysemickich kolaborantów podczas okupacji hitlerowskiej. Odtworzona później, ta nieasymilowana świątynia ortodoksyjna nie jest udostępniona publiczności.
Przy numerach 11 i 13 wznosi się piękny hôtel particulier (brama w stylu Ludwika XIII przy nr 11, a w stylu Ludwika XV przy nr 13), zbudowany przez Mansarta de Jouy (1737). Zburzony w 1404 roku, następnie odbudowany w 1517 przez Morleta de Museau, doradcę króla, był rezydencją księcia Norfolk, ambasadora Anglii w 1533, a następnie admirała Briona (1543), towarzysza Franciszka I podczas jego uwięzienia. Hôtel, wówczas zwany „de Loiraine”, należał do Karola III, księcia Lotaryngii.
Po zakupie przez François Dauvet, prezesa Parlamentu, został podzielony. Budynek mieści obecnie żydowską szkołę religijną o surowej ortodoksji, jesziwę Jad Mordechaj, gdzie studiowanie Tory odbywa się zgodnie z Halachą, wymagając noszenia kipy i cicit.
Pod numerem 12 mieścił się dawny hotel Brienne, wcześniej zwany hotelem de Chavigny, włączony do więzienia Petite-Force za czasów ministra Jacques’a Neckera. François Denis Tronchet (1726–1806), prezes Senatu i adwokat Ludwika XVI, mieszkał i zmarł w tym miejscu. Towarzystwo Zjednoczonego Rzemiosła (Union Compagnonnique), założone w 1875 roku przez Agricol’a Perdiguiera, ulokowało tu swoją siedzibę, gromadząc według unikalnego rytuału kucharzy, rzeźników, cukierników, złotników, rzeźbiarzy i innych.
Numery 16–22 ulicy Rue Pavée w Marais znajdują się w miejscu dawnego więzienia Petite-Force. Jego rozbiórka na początku XIX wieku umożliwiła wytyczenie ulicy Rue Malher.
Pani Denis, z domu Marie-Louise Mignot, siostrzenica Woltera, która utrzymywała z nim namiętny romans, mieszkała przy Rue Pavée du Marais.
W 1647 roku w ulicy osiedlił się klasztor dla młodych dziewcząt pod nazwą „Nowe Katoliczki”, który później przeniósł się na ulicę Rue Sainte-Anne i został zlikwidowany w 1790 roku.
Biblioteka Historyczna Miasta Paryża przy 24 Rue Pavée du Marais
Pod numerem 24 mieści się pałac d’Angoulême-Lamoignon (dawniej pałac d’Angoulême), w którym znajduje się Historyczna Biblioteka Miasta Paryża. Plany budowy zlecił w 1559 roku François de Pisseleu, opat z Saint-Corneille niedaleko Compiègne. Od 1584 roku nową właścicielką została Diana de France, córka króla Henryka II. Księżna d’Angoulême mieszkała tam aż do swojej śmierci w 1619 roku.
W 1650 roku pałac został sprzedany Guillaume’owi de Lamoignon, pierwszemu prezydentowi Parlamentu Paryża, który zlecił jego przebudowę architektowi Robertowi de Cotte. W 1867 roku rezydencję zamieszkiwał Alphonse Daudet, stając się centrum literackiego życia towarzyskiego. Komunistka Maria La Cécilia mieszkała tam pod koniec swojego życia w 1893 roku.