Ulica brukowana Marais, z dawnymi pałacami miejskimi

Ulica Rue pavée du Marais to ulica położona w sercu dzielnicy Marais w 4. dzielnicy Paryża. Łączy ona ulicę Rue de Rivoli z ulicą Rue des Francs-Bourgeois, której jest przedłużeniem poprzez ulicę Payenne. Warto również zobaczyć w dzielnicy Marais ulicę Rue des Rosiers oraz Plac Place des Vosges, na którym znajduje się Dom Victora Hugo.

Pochodzenie nazwy ulicy Rue pavée du Marais

W 1235 roku odcinek między ulicą Rue du Roi-de-Sicile a ulicą Rue des Francs-Bourgeois już istniał i nosił nazwę „rue du Petit-Marivaux”.

W 1406 roku przemianowano ją na „rue du Petit-Marais”, następnie na „rue Marivaux”, a około 1450 roku jej nazwa została zmieniona na „rue Pavée-au-Marais”, a później po prostu na „rue Pavée”. Pod koniec XX wieku po stronie parzystej wciąż można było odczytać napis „Rue Pavée au Marais”.

Inne paryskie „rue pavée” nosiły podobne nazwy: na lewym brzegu Sekwany, na przykład, „rue Pavée” istniała już od 1300 roku, zanim stała się „rue Pavée-Saint-André-des-Arts”.

Zabytkowe budynki i miejsca pamięci w ulicy Rue Pavée du Marais

Ulica była prestiżową arterią, wzdłuż której wznosiły się pałace miejskie (hôtel de Brienne, hôtel de Savoisy), z których do dziś przetrwał jedynie hôtel d’Angoulême znajdujący się pod numerem 24, a obecnie mieszczący Bibliothèque historique de la Ville de Paris.

Pod numerem 10 stoi synagoga zbudowana w 1913 roku przez paryskiego architekta, mistrza secesji, Hectora Guimarda (sławnego z projektów wejść do metra). W 1941 roku budynek został wysadzony w powietrze przez antysemickich kolaborantów podczas okupacji hitlerowskiej. Odtworzona później, ta nieasymilowana świątynia ortodoksyjna nie jest udostępniona publiczności.

Przy numerach 11 i 13 wznosi się piękny hôtel particulier (brama w stylu Ludwika XIII przy numerze 11, a w stylu Ludwika XV przy numerze 13), zbudowany przez Mansarta de Jouy (1737). Zburzony w 1404, następnie odbudowany w 1517 przez Morleta de Museau, doradcę króla, był rezydencją księcia Norfolk, ambasadora Anglii w 1533, a następnie admirała Briona (1543), towarzysza Franciszka I podczas jego niewoli. Hôtel, wówczas zwany „de Loiraine”, należał do Karola III, księcia Lotaryngii.

Kupiony przez François Dauvet, prezesa Parlamentu, został podzielony na mniejsze części. Budynek mieści dziś żydowską szkołę religijną o surowej ortodoksji, jesziwę Jad Mordechaj, gdzie studia nad Torą prowadzone są zgodnie z Halachą, wymagając noszenia kipy i cicitów.

Pod numerem 12 znajdował się dawny hotel Brienne, wcześniej zwany hotelem de Chavigny, który został włączony do więzienia Petite-Force za kadencji Jacques’a Neckera. François Denis Tronchet (1726–1806), prezydent Senatu i adwokat Ludwika XVI, mieszkał tam i tam zmarł. Związek Kompanijny, założony w 1875 roku przez Agricol Perdiguiera, ulokował tam swoją siedzibę, gromadząc według unikalnego rytuału kucharzy, rzeźników, cukierników, złotników, rzeźbiarzy i innych.

Numery 16–22 w ulicy Rue Pavée du Marais odpowiadają miejscu dawnego więzienia Petite-Force. Jego rozbiórka na początku XIX wieku umożliwiła wytyczenie ulicy Malher.

Pani Denis, z domu Marie Louise Mignot, siostrzenica Woltera, która utrzymywała z nim namiętny romans, mieszkała przy Rue Pavée du Marais.

W 1647 roku w ulicy osiedlił się klasztor dla młodych dziewcząt zwany „Nowymi Katoliczkami”, który później przeniósł się na ulicę Sainte-Anne i został zlikwidowany w 1790 roku.

Biblioteka Historyczna Miasta Paryża przy 24 Rue Pavée du Marais

Przy ul. nr 24, w hotelu d’Angoulême-Lamoignon (dawniej hotel d’Angoulême) mieści się Historyczna Biblioteka Miasta Paryża. Plany budowy zlecił w 1559 roku François de Pisseleu, opat z Saint-Corneille niedaleko Compiègne. Od 1584 roku nową właścicielką została Diana Francuska, córka króla Henryka II. Księżna d’Angoulême mieszkała tam aż do swojej śmierci w 1619 roku.

W 1650 roku hotel został sprzedany Guillaume’owi de Lamoignonowi, pierwszemu prezydentowi Parlamentu Paryża, który zlecił jego przebudowę architektowi Robertowi de Cotte. W 1867 roku rezydował tam Alphonse Daudet, a budynek stał się centrum literackiego życia towarzyskiego. Komunistka Marie La Cécilia mieszkała tam pod koniec swojego życia w 1893 roku.