Cmentarz Montmartre, miejsce i sławne postacie ze świata sztuki

Cmentarz Montmartre, oficjalnie zwany Cmentarzem Północnym, został otwarty w 1825 roku. Jest trzecim co do wielkości cmentarzem w Paryżu, po Père-Lachaise i Montparnasse. Jego powierzchnia wynosi 11 hektarów.

Wyjątkowe położenie cmentarza Montmartre

Usytuowany na zboczach Wzgórza Montmartre, oferuje różnicę poziomów wynoszącą 20 metrów oraz wspaniały widok na stolicę. Na cmentarzu znajduje się 21 500 grobów, które znajdują się w cieniu blisko 800 drzew – 38 różnych gatunków, głównie klonów, do których dołączają kasztanowce, lipy i żywotniki.

Pochodzenie cmentarza

Podczas Rewolucji francuskiej cmentarze uznawane były za dobra kleru. Na mocy ustawy z 15 maja 1791 roku zostały one upaństwowione (stały się dobrami narodowymi). W wyniku tej ustawy dawny parafialny cmentarz Montmartre, „Cmentarz Kalwarii”, stał się własnością gminy Montmartre (niezależnej od Paryża). Wówczas został on zamknięty na czas niepokojów.
Prawdopodobnie po zamknięciu tego starego cmentarza narodziła się koncepcja dużego Cmentarza Północnego. Wybrana lokalizacja znajdowała się na terenie dawnych kamieniołomów Montmartre, znanych z gipsu, który był przetwarzany na gips używany powszechnie w stolicy.

Historia cmentarza Montmartre

Ze względu na swoje położenie był on kolejno nazywany „Cmentarzem przy Białej Barierze”, następnie „Cmentarzem pod Montmartre”, „Polem Spoczynku” i wreszcie „Cmentarzem Montmartre”.

Ten nowy cmentarz został otwarty w 1795 roku (szczególnie od 1798). Początkowo był to jedynie wąski obszar urządzony na terenie opuszczonych, starych kamieniołomów. Szybko się zapełnił, dlatego podczas Restauracji przeprowadzono tu prace wyrównujące teren oraz rozbudowę tego „prowizorycznego” cmentarza. Oficjalnie otwarto go 1 stycznia 1825 roku.

Cmentarz Montmartre został włączony do Paryża w 1860 roku, kiedy to gminę Montmartre przyłączono do miasta. Stał się także cmentarzem historycznym ze względu na liczne spoczywające tu osobistości. Jest ponadto chroniony jako zabytek historyczny. Jego wejście znajduje się przy 20, avenue Rachel, w 18. dzielnicy, w okolicy wzgórza Montmartre.

Cmentarz Montmartre jest trzecim co do wielkości cmentarzem Paryża (ex æquo z cmentarzem Batignolles), po cmentarzu Père-Lachaise (na północnym wschodzie Paryża) i cmentarzu Montparnasse (na południowym zachodzie Paryża). Jego powierzchnia wynosi 10,48 hektara. Co roku chowanych jest tu około 500 osób.

Inną osobliwością jest to, że cmentarz Montmartre przecina most Caulaincourt – metalowy most zbudowany w 1888 roku, który podczas budowy wywołał liczne kontrowersje.
Problem cmentarzy paryskich (wewnątrz murów miejskich)
„Zdecydowanie brakuje miejsca w samym Paryżu” – stwierdza pracownik zakładu pogrzebowego. Miasto Paryż, które zarządza 14 cmentarzami wewnątrz murów, administruje również 6 cmentarzami na przedmieściach. Mimo to to nie wystarcza. Skutek? Ceny koncesji pogrzebowych dla rodzin niezwiązanych z miastem od pokoleń są bardzo wysokie.

Rodziny są również zachęcane do chowania zmarłych w prowincji (np. w miejscowości, w której posiadają drugie mieszkanie) lub do wyboru kremacji (mniej popularnej we Francji niż w wielu innych krajach).

Z kolei urzędnicy miejscy przeprowadzają więcej „przejęć wieczystych koncesji”, jednak procedura ta jest długotrwała (trwa ponad 10 lat), gdyż należy sprawdzić brak spadkobierców przez kilka dekad. Równocześnie miasto wydaje nowe koncesje nie wieczyste, ograniczone do 10, 20 lub 30 lat.

Stąd korzyść z umierania z pewnym minimum rozgłosu.

Znane osoby pochowane na cmentarzu Montmartre

Od prawie 200 lat istnienia cmentarza jest ich wielu. Niektórzy, sławni w swoim czasie, dziś są zapomniani. Poniżej znajdziesz niepełną listę.

Jeśli odwiedzacie cmentarz, nie zapomnijcie poprosić o darmową mapę w recepcji. Znajdziecie na niej lokalizację wszystkich spoczywających tam osobistości. Możecie również zapoznać się z tymi dwoma dokumentami w Galerii tego posta (ostatnie dwie fotografie).

Cmentarz Montmartre jest miejscem spoczynku wielu pisarzy, aktorów, muzyków, tancerzy i artystów. Niektóre groby cieszą się szczególnym zainteresowaniem, zwłaszcza grób piosenkarki Dalidy.

André-Marie Ampère (1775–1836)

Claude Autant-Lara (1901–2000)

Michel Berger (1947–1992) & France Gall (1947–2018)

Hector Berlioz (1803–1869)

Marcel Boussac (1889–1980)

Jean-Claude Brialy (1933–2007)

Camondo

Guy Carcassonne (1951–2013)

Pierre Cardin (1922–2020)

Jean-Baptiste Charcot (1867–1936)

Jean-Martin Charcot (1825–1893)

Jacques Charon (1920–1975)

Véra Clouzot (1913–1960) i Henri-Georges Clouzot (1907–1977)

Dalida (Yolanda-Cristina Gigliotti, zwana) (1933–1987)

Dama z kamelijami (Rose Alphonsine Plessis)

Edgar Degas (1834–1917)

Théophile Delcassé (1852–1923)

Émile Deutsch de la Meurthe (1847–1924)

Alexandre Dumas syn (1824–1895)

Marie Duplessis (1824–1847)

Jacques Fabbri (1925–1997)

Georges Feydeau (1862–1921)

Alain Feydeau (1934–2008)

Léon Foucault (1819–1868)

Charles Fourier (1772–1837)

Alexandre-Évariste Fragonard (1783–1850)

Jean-Honoré Fragonard (1732–1806)

Michel Galabru (1922–2016)

Edmond de Goncourt (1822–1896)

Jules de Goncourt (1830–1870)

Amédée Gordini (1899–1979)

La Goulue (Louise Weber) (1866–1929)

Lucien Guitry (1860–1925)

Sacha Guitry (1885–1957)

Jean Hamburger (1909–1992)

Louis Jouvet (1887–1951)

Margaret Kelly (1910–2004)

Eugène Labiche (1815–1888)

Michael Lonsdale (1931–2020)

Francis Lopez (1916–1995)

Mary Marquet (1894–1979)

Jeanne Moreau (1928–2017)

Jacques Offenbach (1819–1880)

Rose Alphonsine Plessis (1824–1847)

Juliette Récamier (1777–1849)

Ernest Renan (1823–1892)

Dick Rivers (Hervé Forneri, zw. Dick Rivers) (1945–2019)

Jacques Rivette (1928–2016)

Charles-Henri Sanson (1739–1806)

Henri Sanson (1767–1840)

Henri-Clément Sanson (1799–1889)

François Truffaut (1932–1984)

Alfred de Vigny (1797–1863)

Pierre Waldeck-Rousseau (1846–1904)

Louise Weber, zw. „La Goulue” (1866–1929)

Émile Zola (1840–1902)