Montmartre Bağları, Paris'te dokuz yüzyıldır var
Clos-Montmartre, resmî adıyla Montmartre bağları, Paris’in 18. ilçesinde, Montmartre tepesinin kuzey yamacında, Rue Saint-Vincent ve Rue des Saules boyunca uzanan bir bağdır.
Bağın sahibi: Paris Şehri
Yönetim: 18. ilçenin Şenlik Komitesi
Bağın bakımı: Paris Şehri Teknik Hizmetler
Yıllık üretim: yaklaşık 1.000 numaralı şişe
Montmartre ve diğer yerlerdeki bağcılık hakkında kısa bir tarihçe
Asma, MÖ üçüncü binyılda ilk kez Transkafkasya’da ortaya çıktı. Boyu 10 metreye kadar ulaşabilen bu asma, Avrupa’ya Etrüskler tarafından getirildi ve ilk kez İtalya’da dikildi. Antik Çağ’da şarap sadece seçkinlerin içeceğiydi. Yunanlılar şarabı suyla karıştırarak içiyor ve tadını mürrüsafi, tütsü, anason, biber ya da tarçınla zenginleştiriyorlardı.
Orta Çağ’da bağcılık, asmanın ilk soylu çeşitlerini keşfeden ve toprağın çakıl, kum ve taşlardan oluşan fakir topraklar olduğunda köklerin 7 metre derine inerek özsu emdiğini, böylece üzümlerin yavaş olgunlaşarak çürümeden ya da kurumadan yetiştiğini keşfeden keşişlerin elinde bir sanat haline geldi.
Montmartre’deki Bağcılığın Kökeni
12. yüzyılda Montmartre Manastırı’nın rahibeleri, Savoylu Adélaïde tarafından kurulan manastırda asmalar diktiler. Ancak manastırın yoksullaşması nedeniyle rahibeler bağ parsellerini sattılar. 16. yüzyılda, o dönemde Paris’in dışında kalan (1860’a kadar) Montmartre sakinleri çoğunlukla çiftçiler ve bağcılardı. Bağlar tepenin zirvesinden çevredeki ovalara kadar uzanıyordu. Burada önce beyaz şarap, ardından kırmızı şarap üretiliyordu; farklı adlarla anılan bu şaraplar: « Le clos Berthaud », « La Goutte d’or », « Le Sacalie », « La Sauvageonne » ya da daha sonra « Le Picolo ».
18. yüzyılda Montmartre Bağları ve Kabarelerin Açılışı
O dönemde tepenin dörtte üçü bağlarla kaplıydı ve Paris’e dahil olmadığı için gümrük vergisine tabi olmayan şarap, han ve kabarelerin açılmasını teşvik etti.
Günümüzdeki bağın bulunduğu yerde, şarkıcı ve Fransız yazar Aristide Bruant’ın (1851-1925) yaşadığı bir bahçe ve ev bulunuyordu. Toulouse-Lautrec bu bahçede resim yapmaya geliyordu. Komşu evdeyse, bugün Montmartre Müzesi olan yerde, Renoir yaşıyordu. 1925’ten sonra burası bir enkaz alanı haline geldi.
Ancak 1860 yılında Montmartre'ın Paris'e katılmasından bu yana evler son bağların aleyhine toprak kazanmaya başladı. Aristide Bruant'ın ölümünden sonra Paris şehri burayı satın aldı. 1930 yılında buraya binalar inşa edilmesi planlanmıştı. Ancak mahalle sakinlerinin bu yapılara karşı çıkmasıyla bu durum değişti. O dönemdeki vali onların sesini duydu ve arazinin inşaat yapılmaz hale getirilmesine karar verdi.
Montmartre Bağlarının Yeniden Doğuşu
Montmartre'daki bağların tamamen yok oluşu 1928 yılında gerçekleşti. Beş yıl sonra, Gamay ve Pinot Noir'den oluşan 2.000 asma fidanıyla yeniden dikildiler. Paris'in 18. bölgesinde, rue des Saules ile rue Saint-Vincent'in kesiştiği noktada, yani Butte'un kuzeyinde bulunuyorlar. Bir bağ için oldukça tuhaf bir konum! Clos-Montmartre'un 2.000 m²'si (0,15 hektar ya da 1.500 m²), 1929 yılında Montmartre Cumhuriyeti'nin kurucusu sanatçı Francisque Poulbot tarafından yaratılan eski Liberté Meydanı'nın yerini alıyor. İki yanında ise Montmartre'un ünlü iki yapısı bulunuyor: Au Lapin Agile kabaresi ve Montmartre Müzesi.
Montmartre'da Üzüm Olmadan İlk Hasat
1934 yılında ekimin ikinci hafta sonu gerçekleşen ilk hasat festivali Mistinguett ve Fernandel'in himayesinde, Cumhurbaşkanı Albert Lebrun'un katılımıyla yapıldı. Ancak henüz üzüm yoktu, çünkü bağ sadece iki yaşındaydı.
Bugün, Clos-Montmartre Komutanlığı Büyük Ustası Gilles Guillet’e göre, orijinal asmalardan birkaç yüzü daha kalmıştır. Asmalar, giderek daha güçlü ve verimli melez çeşitler seçilerek yenilenmektedir. Şu anda 30 farklı cins bulunmaktadır; bu çeşitlerin %70’i eski türlerdir. Şarap uzun süre kalitesiz bir içecek olarak görülmüş, ancak artık durum böyle değil çünkü kaliteli bir şarap elde etmek için her şey yapılmaktadır. 2016 yılından bu yana bir oenolog ve bir bağcı bu bağla ilgilenmektedir.
Montmartre Hasat Festivali
Her yıl ekim ayında, Montmartre’de Montmartre Hasat Festivali düzenlenir; bu festivalde, davetli illerin bağcılık loncalarının yanı sıra Montmartre derneklerinin katıldığı folklorik bir geçit töreni gerçekleştirilir.
Yıllık hasat 1.800 ila 2.000 kg üzüm verir ve bu da yaklaşık 1.000’den fazla şişe şarap üretmeye olanak sağlar. Üzümler, festival sırasında, Montmartre Müzesi’nde veya "Comité des fêtes de Montmartre" internet sitesinden satışa sunulur. Satış gelirleri, 18. bölgedeki çocuklar ve yaşlılar için sosyal yardım projelerine aktarılmaktadır.