Maxim’s, restaurant in Art Nouveau-stijl – de nachten van beroemdheden

Restaurant Maxim's: « Sinds Parijs de mode is, sinds Parijs het middelpunt van de wereld is, wordt ik beschreven als een fatale bestemming, een mythisch huis, een legende onder de legendes, het licht van de grote stad. » Het is het restaurant gevestigd aan de 3, rue Royale in de wijk La Madeleine in Parijs, op enkele meters van de Place de la Concorde. Opgericht op 7 april 1893, is het een van de beroemdste etablissementen van de Franse hoofdstad.

De oorsprong van restaurant Maxim's

Alles begint op 14 juli 1890, wanneer Parijs danst op het ritme van de glorie van de Derde Republiek. Misschien wat te enthousiast, besluit het café-glacier Imoda, gevestigd aan de 3 rue Royale, zijn etalage te versieren met vlaggen. Wanneer de menigte de Pruisische vlag daartussen ontdekt, nog dronken van de nederlaag in 1870 bij Sedan, plundert ze het etablissement… Imoda en zijn beroemde ‘vleesijs’ verdwijnen.

De koetsierskroeg die hem opvolgde had onopgemerkt kunnen blijven als de slimme Maxime Gaillard er geen gebruik van had gemaakt. Hij werkte destijds bij Reynolds, een Amerikaanse bar in de wijk. Met de hulp van drie medeplichtigen (een slager, een wijnhandelaar en een vertegenwoordiger van een champagnehuis) en zijn vriend Georges Everaert opent hij op 7 april 1893 een café-glacier onder de naam Maxim’s et Georg’s.

Voor de opening, op de dag van de Prix de Diane, 21 mei 1893, trekt het kleine bistro Arnold de Contades aan, een van de vertegenwoordigers van de gegoede jeugd van die tijd, en de actrice Irma de Montigny, nieuwsgierig naar het Engelse uithangbord. Op hun voeten volgt een mondaine en elegante clientèle. Het wordt een geliefde ontmoetingsplek in het Parijs van de Belle Époque.

Decoratie: de Art Nouveau-stijl en de École de Nancy

In 1900 koopt de maître d’hôtel van het restaurant, Eugène Cornuché, het etablissement van Maxime Gaillard over, die bij zijn mondaine klanten in de schulden zat omdat ze vaak hun rekening vergaten te betalen. Hij roept de hulp in van modekunstenaars van de École de Nancy en Louis Marnez om het etablissement (waaronder de beroemde glazen overkapping) in Art Nouveau-stijl te renoveren. Deze renovatie valt samen met de Wereldtentoonstelling: muurschilderingen van Léon Sonnier, mahoniehout, facetgeslepen spiegels, bladmotieven en ornamenten van brons en koper, enz.

De maître d’hôtel installeert ook een piano. Hij nodigt de courtisanes uit, voor wie op de bovenverdieping ‘liefdeskamers’ worden ingericht en er zijn speciale gerechten (pommes cocottes, selle d’agneau Lorette, Belle Otéro). Deze vernieuwingen trekken de hele elite van de Franse galanterie aan, van gekroonde hoofden tot grote fortuinen. De klantenkring van kunstenaars en beroemdheden zoals de Belle Otéro, Édouard VII, Marcel Proust, Georges Feydeau, Mistinguett, Jean Bugatti, Armand en Sosthène de La Rochefoucauld, Sacha Guitry, Tristan Bernard en Jean Cocteau draagt bij aan de faam van Maxim’s. Jean Cocteau zei graag: « Paris ne sera ruiné que le jour où "Maxim’s" disparaîtra. »

Maxim’s krijgt een enorme vlucht onder Octave Vaudable

In 1932 neemt Octave Vaudable, die het grootste deel van zijn carrière bij Larue heeft doorgebracht, het restaurant over. Hij is bevriend met Cocteau. Met hulp van Albert Blazer (bijgenaamd de prins der maître d’hôtels), die hij in 1934 aanneemt, selecteert hij zijn klanten, schrijft het dragen van een rokkostuum voor en geeft de voorkeur aan vaste gasten, bij voorkeur beroemd of rijk. Tussen 1933 en 1934 leidt Ben Horris dit beroemde restaurant met zijn orkest. Tijdens de Duitse bezetting wordt het gerequireerd en beheerd door de Berlijnse restaurateur Otto Horcher, die het tot het favoriete restaurant van de Duitse officieren maakt. Maarschalk Göring dinert er op 28 juni 1940.

Maxim’s na de oorlog

Na de Bevrijding lieten de grote filmsterren van die tijd er zich graag zien. Aristotle Onassis en Callas werden vergezeld door Marlene Dietrich en de actrice Martine Carol.
In de jaren 1950 ontdekten arbeiders die de beroemde rode banken vervingen gouden louisdor, ringen, diamanten en robijnen.
Van 1950 tot de jaren 1970 werd Maxim’s, onder leiding van Octave Vaudables zoon Louis Vaudable – een verfijnd gastronoom –, het beroemdste restaurant ter wereld, maar ook een van de duurste. Met zijn echtgenote Magguy, voormalig journaliste, bezorgde Louis Maxim’s internationale faam.
In 1968 richtte Louis Vaudable de Maxim’s Business Club op. In november 1977 gingen Louis Vaudable en Pierre Cardin een partnerschap aan om het merk « Maxim’s » te creëren. In juli 1979 werd het restaurant tot historisch monument verklaard. Het werd in 1977 op verzoek van Louis Vaudable uit de Michelingids verwijderd.
« Wij vroegen om een bijzonder symbool, want wij zijn niet zoals andere restaurants. Toen Michelin weigerde, heb ik gevraagd […] dat we eruit zouden worden gehaald. » – legde hij in 1979 uit aan The New York Times.

François Vaudable, die zijn vader jarenlang had bijgestaan, zette de familietraditie voort. In mei 1981 verkocht hij Maxim’s aan Pierre Cardin, omdat hij meer aangetrokken werd door de wetenschappelijke wereld dan door de jetset en hij niet wilde dat zijn restaurant in handen zou vallen van buitenlandse investeerders. Het tijdperk-Vaudable was het langst en kende de hoogste servicekwaliteit uit de geschiedenis van Maxim’s.

De komst van de modeontwerper Pierre Cardin

Vanaf 1981 breidde Pierre Cardin de internationale uitstraling uit door zeven andere Maxim’s-restaurants te openen (die in Parijs kregen de naam « Maxim’s de Paris »): Monte-Carlo, Peking, Genève, Tokio, Shanghai, New York en Brussel. Tegelijkertijd versterkte hij de « Maxim’s »-licenties (zilverwerk, bagage, meubels, linnengoed, serviesgoed, kleding).
Hij transformeerde de drie bovenste verdiepingen van het gebouw tot een museum gewijd aan de Art nouveau en organiseerde talrijke voorstellingen en avonden voor een jongere doelgroep. Deze evolutie ging echter ten koste van de haute cuisine: ondanks de inbreng van Alain Ducasse, Joël Robuchon en Bernard Loiseau nam de culinaire kwaliteit af.
In 2010 besloot Pierre Cardin om Maxim’s voor de lunch te sluiten. In 2011 werd « Maxim’s Traiteur », opgericht in 1990, omgedoopt tot « Maxim’s Réceptions », een luxe traiteur voor particulieren en bedrijven.

In 2020 is het restaurant Maxim’s geopend van woensdag tot en met zaterdag, voor de lunch van 12.30 tot 14.00 uur en voor het diner van 19.30 tot 22.00 uur.

Het museum Maxim’s en Pierre Cardin

Pierre Cardin, de beroemde couturier bekend om zijn futuristische creaties, bezocht Maxim’s al vanaf het begin van de jaren 1960. Hij dineerde er met vrienden zoals Jeanne Moreau en Jean Cocteau.
Als groot verzamelaar van Art nouveau sinds zijn jeugd kocht hij het beroemde restaurant van de heer en mevrouw Vaudable in 1981.

Het museum Maxim’s is de eerste particuliere Franse collectie kunst uit 1900: meer dan 750 meubels en kunstobjecten verspreid over 350 m², verdeeld over twee verdiepingen. De collectie toont de grootste namen van de Art nouveau, waaronder: Louis Majorelle, Eugène Gaillard, Émile Gallé, Hector Guimard, Clément Massier, Tiffany & Co, Antonio de La Gandara, Sem en Henri de Toulouse-Lautrec. Rondleidingen in het museum werden dagelijks aangeboden, behalve op maandag en dinsdag, in het Engels om 14.00 uur en in het Frans om 15.15 uur, onder leiding van de conservator Pierre-André Hélène, die het museum op verzoek van Pierre Cardin had opgericht. Het museum sloot op 30 april 2017 voor het publiek, maar heropende op 15 november van datzelfde jaar. Deze locatie is bereikbaar via het metrostation Concorde.

Maxim’s heeft ook culinaire geschiedenis geschreven. Er werden beroemde gerechten gecreëerd: de crêpe Veuve joyeuse, het gigot de pré-salé Belle Otéro, de soufflé Rothschild, het filet de sole Albert (vernoemd naar de maître d’hôtel Albert Blazer) en de tarte Tatin, ontdekt en aan het menu toegevoegd door Louis Vaudable.

De nieuwe periode begint in 2023

Pierre Cardin heeft de exploitatie van restaurant Maxim's voor vier jaar toevertrouwd aan de luxespecialist Paris Society. Het doel is om het etablissement aan de rue Royale 3 weer de charme te geven van een groot Parijse burgerlijke eetgelegenheid, gesteund op 130 jaar prestigieuze geschiedenis, om zo opnieuw de feestelijke plek van de Belle Époque en het culinaire trefpunt van na de Tweede Wereldoorlog te worden.

De openingsdagen en -uren zijn aangepast. De gerechten die de legende van Maxim's hebben gemaakt, nieuwe creaties, klassiekers met een moderne twist en hedendaagse smaken – allemaal met een vleugje geluk en eetlust.
Van kikkerschenkels met peterseliesaus, een kaassoufflé, de soep VGE, de kip Henri IV, de zeebaars Albert en de Amerikaanse lobster staan op de menukaart.
Om het af te sluiten in stijl, biedt het dessertassortiment van Yann Couvreur een verleidelijke selectie klassiekers: crêpe Suzette, luchtige chocolademousse, een appel die heerlijk op smaakt met sabayon, calvadosijs en fève tonka-ijs.

Maxim's sur Seine, Maxim's Traiteur, Online winkel, Mode- en accessoireswinkel

De cruisemaatschappij Paris Seine heruitvindt de ervaring van Maxim’s door de sfeer van het legendarische restaurant over te brengen aan boord van een cruise op de Seine. Een exclusieve vloot van twee boten van Maxim’s vaart over de Seine: de Vert Galant en de Bateau Ivre. Om u een unieke ervaring te bieden, hebben de teams van Paris Seine en Maxim’s hun krachten gebundeld om de Art déco-wereld van het mythische restaurant getrouw te recreëren… maar dan op de Seine. Aan boord is niets aan het toeval overgelaten voor een cruise die u terugvoert naar de Belle Époque! Raadpleeg de URL voor de cruise op de Seine.

Daarnaast heeft Maxim’s een webwinkel ontwikkeld, een service voor high-end catering (voor particulieren en bedrijven) en verkooppunten in Parijs.

Maxim’s in het theater, in de operette en in de film

De Dame de chez Maxim, een toneelstuk in drie bedrijven van Georges Feydeau, voor het eerst opgevoerd in 1899.
Het restaurant dient als decor voor het derde bedrijf van de operette van Franz Lehár, De Vrolijke Weduwe, voor het eerst opgevoerd in 1905.
La Vénus de chez Maxim’s, een operette in twee bedrijven van Harry Blount en Marie Hug, voor het eerst opgevoerd in 1926.

Ook de film heeft zich laten inspireren door Maxim’s

Gigi van Vincente Minnelli (1958).
Bonjour tristesse van Otto Preminger (1958).
Aimez-vous Brahms… van Anatole Litvak (1961).
De nacht van de generaals van Anatole Litvak (1967).
De ober van Maxim’s van Claude Vital (1976).
Chéri van Stephen Frears (2009).
Middernacht in Parijs van Woody Allen (2011).
Mensen die elkaar kussen van Danièle Thompson (2013).

Tot slot het lied en het sketch

Maxim’s, tekst en muziek van Serge Gainsbourg, door hemzelf vertolkt in 1963 en later door Serge Reggiani in 1967.
À l’amour comme à la guerre, tekst, muziek en vertolking van Philippe Léotard (1990).
Het diner bij Maxim’s, sketch van Popec