Grób Napoleona I pod Kopułą Inwalidów

Grób Napoleona I znajduje się pod kopułą Inwalidów, widoczny z całej stolicy. W tej części kompleksu Inwalidów spoczywają również inni wielcy francuscy dowódcy wojenni. Kopuła Inwalidów może być uważana za panteon wojskowy Francji.
Dwie kościoły w Hôtel des Invalides
Kompleks Hôtel des Invalides obejmuje między innymi dwie świątynie:

Kościół Saint-Louis-des-Invalides, pierwotnie zbudowany dla żołnierzy i inwalidów wojennych. W 1986 roku został podniesiony do rangi katedry diecezji francuskich sił zbrojnych. Powstały w 1676 roku kościół, będący do 1791 roku siedzibą parafii diecezji paryskiej, został otwarty w 1679 roku (za panowania Ludwika XIV) dla żołnierzy inwalidów, mieszkańców Hôtel des Invalides. Dzwon wzywał ich do modlitwy: poranne i wieczorne modlitwy, msze i nieszpory w niedziele oraz święta. Kościół ten jest użytkowany do dziś.
Kaplica, zbudowana z myślą o wyłącznym użytku rodziny królewskiej i zwana Kopułą Inwalidów, jest dziś odświęcona. Jej budowę ukończono w 1708 roku, za panowania Ludwika XIV, czyli 27 lat po położeniu kamienia węgielnego. To właśnie tutaj znajduje się obecnie grób Napoleona.

Obie budowle sąsiadują ze sobą i bezpośrednio połączone, lecz oddzielone przeszkloną galerią zbudowaną w 1873 roku.
Specjalna konstrukcja Kopuły Inwalidów dla grobu Napoleona I
Kopuła została ponownie ozdobiona w latach 1807, 1830, 1839, 1937, a ostatni raz w 1989 roku, kiedy to zużyto 12 kilogramów złota.

Wewnątrz, pod kopułą chroniącą przed deszczem i widoczną z zewnątrz, znajdują się dwie kamienne kopuły, otwarte w środkowej części, wykonane z kamienia ciosowego. Są one ozdobione freskami przedstawiającymi postacie świętych namalowane przez Jeana Jouveneta oraz ogromną kompozycją Charles’a de La Fosse’a, ukazującą świętego Ludwika w płaszczu z gronostaja, z herbami królewskimi (lilia), składającego swą szpadę Chrystusowi otoczonemu aniołami-muzykami.
Grób Napoleona I
Od 2 kwietnia 1861 roku grób Napoleona I znajduje się w budynku Kopuły. Jego ciało spoczywa w osi pionowej środka kopuły.

Pozostałości Napoleona I, zmarłego w 1821 roku w wieku 51 lat na Wyspie Świętej Heleny, zostały tymczasowo złożone w bocznej kaplicy Kopuły zwanej „Saint-Jérôme”. Powrót jego ciała do Francji nastąpił 15 grudnia 1840 roku. Wówczas grób Napoleona, zamówiony u Louisa Viscontiego przez króla Ludwika Filipa, nie był jeszcze ukończony, a otwarta krypta nie została jeszcze wykopana. Władcy monarchii lipcowej dążyli do pozyskania zwolenników zmarłego cesarza. W tym samym okresie ukończono również Łuk Triumfalny.

Ciało Napoleona, umieszczone w sześciu kolejnych trumnach wewnątrz zewnętrznego sarkofagu, trafiło na swoje obecne miejsce dopiero 2 kwietnia 1861 roku. Wówczas władcą był Napoleon III, siostrzeniec Napoleona I. Obecni byli jedynie członkowie rodziny cesarskiej oraz nieliczni dostojnicy.

Jest to monumentalny sarkofag z czerwonego kwarcytu fińskiego, czyli „piaskowca metamorficznego”, wydobytego w kamieniołomie w Karelii należącym do cara Mikołaja I Romanowa. Spoczywa on na cokole z zielonego granitu z Wogezów, a całość umieszczona jest w otwartej kryptie okrągłej w centrum kaplicy Saint-Louis, pod kopułą (ten sam król kazał zbudować Sainte-Chapelle na wyspie Cité).

Oryginalny nagrobek Napoleona I na Wyspie Świętej Heleny, sprowadzony w 1840 roku z wyspy, znajduje się obecnie w pobliżu „ogrodu w Nîmes”, zielonej przestrzeni przylegającej do kościoła Saint-Louis-des-Invalides.
Inne osobistości spoczywające w kościele pod kopułą 15 grudnia 1940 roku prochy jedynego syna Napoleona, zwanego „Królem Rzymu”, Napoleona II lub „Orlątkiem”, zostały przeniesione z Wiednia (Austria) i umieszczone w urnie grobowej. Inicjatywę tę zaproponował Adolf Hitler, doradzany przez Otto Abetza, w obecności Fernanda de Brinona reprezentującego rząd Vichy (Paryż znajdował się wówczas w strefie okupowanej przez Niemców).

W kościele pod kopułą spoczywają również szczątki braci Napoleona, Józefa i Hieronima Bonaparte, a także serce królowej Westfalii, jego żony, oraz innych członków rodziny Bonaparte.

W Inwalidach pochowani są również szefowie sztabów podczas I i II wojny światowej: marszałkowie Francji Ferdinand Foch, Hubert Lyautey, Philippe Leclerc de Hauteclocque, Alphonse Juin, generałowie Robert Nivelle, Charles Mangin, Pierre Auguste Roques i Henri Giraud, admirałowie Boué de Lapeyrère i Gauchet.

W Inwalidach, które pozostają wojskowym kompleksem, spoczywają również gubernatorzy Hôtel des Invalides.

Obecnie w tym kościele (pozbawionym charakteru sakralnego) spoczywa ponad 70 szczątków (lub ich serc w przypadku niektórych osób) osobistości wojskowych.
Miejsce narodowego hołdu Hołd Narodowy, czyli Hołd Narodu, to oficjalne wyróżnienie we Francji przyznawane wyjątkowo osobie zmarłej podczas jej pogrzebu. Ceremonia ta odbywa się w „Dworze Honorowym”, tuż po wejściu głównym.

Hôtel des Invalides, jako Panteon Wojskowy, jest przede wszystkim miejscem spoczynku tych, którzy zginęli za ojczyznę. Od czasu sprowadzenia prochów Napoleona do Inwalidów w 1840 roku Hołd Narodowy odbywa się najczęściej w dziedzińcu honorowym tego kompleksu.

Zazwyczaj jest to hołd oddawany żołnierzom poległym w walce, ale wiele cywilnych osobistości również zostało uhonorowanych po śmierci: komandor Cousteau w 1997 roku, politycy, pisarz Jean d’Ormesson w 2017 roku, piosenkarz Charles Aznavour w 2018 roku, a także prezydent Jacques Chirac w 2019 roku. To oficjalne wyróżnienie obejmuje również ofiary ataków terrorystycznych, takie jak żandarm Arnaud Beltrame w 2018 roku.

Podczas Hołdu Narodowego w „Dworze Honorowym” odbywają się uroczystości: defilują w postawie na baczność oddziały wszystkich trzech rodzajów sił zbrojnych oraz orkiestra wojskowa. Naprzeciwko zgromadzeni są zaproszeni cywile. Ceremonia, którą przewodniczy prezydent Republiki, tradycyjnie obejmuje następujące etapy: honory wojskowe, przegląd wojsk przez głowę państwa (która jest również zwierzchnikiem sił zbrojnych), przybycie trumny okrytej flagą narodową, przemówienia bliskich, mowa pogrzebowa wygłoszona przez głowę państwa, oddanie honorów wojskowych zmarłemu, odprowadzenie trumny i salutowanie flagom.