Pałac Luksemburski, ogrody, muzeum i Senat w jednym miejscu

Pałac Luksemburski został zbudowany na miejscu XVI-wiecznej rezydencji należącej do Franciszka de Piney, księcia Luksemburskiego. Ta rodzina miała jedynie odległy i pośredni związek z księstwem Luksemburg. Co więcej, w momencie zakupu ta linia była już dawno wymarła, a księstwo należało wówczas do Hiszpanii.

Dziś Pałac Luksemburski znajduje się niedaleko Panteonu i Sorbony w Paryżu.
Trzy byty w jednym miejscu
Otóż to, co nazywamy „Luksemburgiem”, składa się z trzech bytów, które są od siebie niezależne, ale podlegają władzy Senatu – wyższej izby parlamentu francuskiego.

Pałac Luksemburski, w którym obradowuje wyższa izba parlamentu
Ogród Luksemburski, w którym znajduje się pałac
Muzeum Luksemburskie, którego początki sięgają 1750 roku

Pałac Luksemburski: budynek
Regentka Maria Medycejska, wdowa po Henryku IV, zakupiła w 1612 roku rezydencję i posiadłość zwaną „Luksemburg” i w 1615 roku zleciła budowę pałacu. Prace rozpoczęły się w 1624 roku, a zakończyły w 1631. Została jednak wygnana przez swojego syna, Ludwika XIII, w wyniku intryg (tzw. Dzień Oszukanych). Po jej śmierci w 1642 roku pałac przypadł jej drugiemu synowi, Gastonowi, księciu Orleanu, młodszemu bratu króla Ludwika XIII. Po serii kolejnych sukcesji pałac powrócił do domeny królewskiej. W grudniu 1778 roku król Ludwik XVI przekazał posiadłość i zamek swojemu bratu, Ludwikowi-Stanisławowi-Ksaweremu, hrabiemu Prowansji, późniejszemu Ludwikowi XVIII. Gdy ten w 1791 roku uciekł, aby uniknąć rewolucjonistów, Pałac Luksemburski został uznany za „dobro narodowe” i przekształcony w więzienie do 1795 roku.
Luksemburg w sercu władzy
Pięciu Dyrektorów Francji (rząd ówczesnej epoki, zwany „Dyrektywą”, kierowany przez pięciu Dyrektorów) osiadło w pałacu. Bonaparte, Pierwszy Konsul, wprowadził się do Pałacu Luksemburskiego 15 listopada 1799 roku (francuski system polityczny przeszedł wówczas w „Konsulat”, kierowany przez trzech konsulów, z Bonaparte’em jako Pierwszym). Konserwatywny Senat, izba utworzona na mocy Konstytucji roku VIII (uchwalonej 28 lutego 1800 roku), osiadł tam z wyprzedzeniem już 28 grudnia 1799 roku. W 1800 roku Napoleon Bonaparte zlecił architektowi Chalgrinowi przebudowę budynku, a w 1804 roku pierwsi senatorowie, w liczbie osiemdziesięciu, zajęli swoje miejsca. Tworzyli oni „Konserwatywny Senat”, którego zadaniem było zatwierdzanie decyzji cesarza. W 1814 roku, wraz z powrotem monarchii Burbonów, pałac przypadł Izbie Parów. Od tego czasu zachował swoją rolę parlamentarną. Następnie Pałac Luksemburski był przypisany do kolejnych wyższych izb różnych reżimów.

Kilka lat później pojawił się problem związany z umieszczeniem 271 członków ówczesnej „Izby Parów”. W 1836 roku Ludwik Filip zlecił architektowi Alfonsowi de Gisorsowi rozbudowę pałacu. Budynek, który znamy dzisiaj, pochodzi właśnie z tego okresu.

Podczas II wojny światowej pałac został zajęty przez Niemców, a następnie wyzwolony przez wojska alianckie w 1944 roku.
Pałac Luksemburski i obecny Senat
W 1958 roku generał de Gaulle powołał Piątą Republikę: przywrócił Senat, ten, który znamy do dziś. 321 senatorów z Pałacu Luksemburskiego obradowało w komisjach, aby rozpatrywać projekty ustaw. Jest to wyższa izba parlamentu, jednak nie ma ona pierwszeństwa nad Zgromadzeniem Narodowym: ustawy są poprawiane i głosowane przez obie izby (tzw. „ping-pong legislacyjny”), ale w „ostatecznym czytaniu” jedynie teksty przyjęte jako ostatnie przez Zgromadzenie Narodowe stają się obowiązującym prawem.

Prezydent Senatu jest drugą osobą w państwie po prezydencie Republiki. Oznacza to, że w przypadku opróżnienia urzędu prezydenta Republiki (śmierć, choroba itp.) prezydent Senatu staje się *de facto* „prezydentem tymczasowym” Francji do czasu wyboru nowego prezydenta.

Warto zauważyć, że biblioteka Senatu liczy 450 000 woluminów.
Wizyta w Pałacu Luksemburskim i przestrzeniach zajmowanych przez Senat
Możliwe jest zwiedzenie części Pałacu Luksemburskiego zajmowanej przez Senat, jednak podlega ona ścisłym regulacjom: jest to bowiem jedna z dwóch izb ustawodawczych Francji. (Poniżej znajdują się warunki wstępu...).
Gdy Wysoka Izba obraduje (zazwyczaj we wtorki, środy i czwartki), istnieje możliwość uczestniczenia w posiedzeniach na zaproszenie senatora.
Pozostałe wizyty są niedozwolone, z wyjątkiem grup liczących maksymalnie 40 osób i zorganizowanych na wniosek senatorów. (Termin oczekiwania: 3 miesiące).

Oprócz sali obrad, w której zbierają się izby, Senat mieści wspaniałe i historyczne pomieszczenia oraz galerie, takie jak Sala Złotych Ksiąg, Kaplica, Biblioteka o długości 52 metrów i 450 000 woluminów, jej aneks – Sala Konferencyjna, Schody Honorowe – wszystkie ozdobione posągami, złoconymi boazeriami i malowanymi sufitami.
Ogrody Pałacu Luksemburskiego
Maria Medycejska szczególną troską otoczyła stworzenie wokół swego pałacu parku o powierzchni 24 hektarów, z 2 000 wiązów, fontannami i grotami w stylu włoskim, inspirowanymi Grotą Buontalentiego z ogrodów Boboli we Florencji, jej mieście rodzinnym.

Dziś ogrody Luksemburskie zachwycają spacerowiczów kontrastem między geometrycznymi klombami w stylu francuskim, przez które przebiega południk paryski i które otaczają posągi Królowych i Wybitnych Dam, a ogrodem angielskim o swobodnym układzie alei wzdłuż ulicy Auguste-Comte. Dalej na zachód, w kierunku ulicy Vavin, znajduje się ogród owocowy, w którym między innymi mieści się bank starych odmian grusz, takich jak Beurré Hardy. Niedaleko bramy Vavin, Senat zainstalował ul.

Muzeum Luksemburskie, niedaleko Pałacu w Ogrodzie Luksemburskim
Muzeum Luksemburskie znajduje się w północno-zachodniej części Ogrodu Luksemburskiego. Wejście prowadzi przez ogrody i ulicę Vaugirard.

Maria Medycejska zleciła Rubensowi stworzenie serii obrazów do każdego z apartamentów. Miały one tworzyć dwa cykle: jeden poświęcony życiu samej Marii Medycejskiej, przeznaczony do galerii jej apartamentu, oraz drugi – życiu Henryka IV, którego nie ukończono (przeznaczony do galerii królewskiej). Seria poświęcona królowej-matce znajduje się dziś w Luwrze.

Muzeum Luksemburskie było pierwszym francuskim muzeum otwartym dla publiczności w 1750 roku, prawie pięćdziesiąt lat przed powstaniem Luwru. Miało ono na celu udostępnienie zbiorów należących do monarchy i przechowywanych w Wersalu. Opiekun zbiorów, ksiądz Gougenot, pisał wówczas: „Zbiór obrazów królewskich [...] liczy obecnie 1 800 dzieł, zarówno mistrzów zagranicznych, jak i naszej szkoły. Z tej liczby pan de Tournehem właśnie wystawił 96. Można mieć nadzieję, że wkrótce zobaczymy je ponownie, przynajmniej te, które można łatwo przetransportować.” Obrazy te wystawiano obok ukończonych płócien Rubensa. Zwiedzanie odbywało się w środy i soboty, w godzinach jedynie trzech godzin! Większość zbiorów z tamtego okresu została później przeniesiona do Luwru.

Od 2000 roku Muzeum Luksemburskie prezentuje dwie wystawy rocznie. Główne tematy programu to renesans w Europie, związki między sztuką a władzą oraz rola Paryża jako stolicy sztuki. Położone niedaleko Pałacu i Ogrodu Luksemburskiego, muzeum należące do Senatu cieszy się wyjątkowym otoczeniem w samym sercu Dzielnicy Łacińskiej. Jego przestrzenie zostały całkowicie przebudowane przez architekta Shigeru Bana, aby pomieścić restaurację/kawiarnie Angelina oraz warsztaty edukacyjne muzeum.