Athénée Louis-Jouvet

Teatrze l’Athénée Louis-Jouvet było pierwotnie teatrem otwartym w 1864 roku, lecz w innym miejscu Paryża, na bulwarze Saint-Germain. Dwa lata później przyjęło nazwę teatru Cluny. Następnie, w ciągu następnych piętnastu lat, kilkanaście teatrów nosiło miano Athénée, przez kilka miesięcy lub lat. Wśród nich był ten przy ulicy Scribe, zbudowany w 1866 roku przez architekta Charlesa Cambona, z salą na 775 miejsc.

Od Édenu do współczesnego Athénée

Éden-Théâtre, otwarty 7 stycznia 1883 roku, był miejscem mitycznym – ogromnym gmachem wzniesionym przy ulicy Boudreau w stylu hinduskiej świątyni, baśniowym i egzotycznym „bazarze z tysiąca i jednej nocy”, „cudem oryginalności, wspaniałości i wygody”, jak pisał ówczesny kronikarz. Éden miał jednak krótkie życie. Zamykany wielokrotnie, przebudowywany, a nawet na pewien czas przemianowany na Grand-Théâtre, ostatecznie zniknął.

To na tych wątłych fundamentach Victor Koning zlecił architektowi Stanislasowi Loisonowi budowę uroczego małego teatru, który otwarto 31 grudnia 1893 roku pod nazwą Comédie-Parisienne.

Nowy teatr cieszył się dużym powodzeniem wśród publiczności, której główną atrakcją była jego urokliwość. Nowa scena miała jednak trudności z zaistnieniem, zwłaszcza po śmierci założyciela i dyrektora Victora Koninga 1 października 1894 roku, już w pierwszym roku działalności. Jules Lerville, były dyrektor teatru Renaissance, postanowił ponownie przekształcić Comédie-Parisienne, aby powiązać ją z dawną sławą komicznego Athénée przy ulicy Scribe. W tym celu kazał zdemontować fasadę i ponownie ją zainstalować, aby ozdobić wejście do square de l’Opéra, przed teatrem Comédie-Parisienne. Stworzyło to coś w rodzaju pierwszego przedsionka, mającego przyjąć publiczność, a być może także wzmocnić intymność przestrzeni teatralnej dzięki nowemu dostępowi, oddalonemu od miejskiego zgiełku okolicznych ulic.
Niemal wiek po tych pracach, nad kopułą sali wciąż można dostrzec ślady: sufit zdobiony czerwonymi, czarnymi i brązowymi motywami indyjskimi – ostatnie, niezwykłe i wzruszające pozostałości dawnego Éden-Théâtre.

Ostateczne otwarcie teatru l’Athénée Louis-Jouvet

Ostateczne otwarcie teatru pod nazwą Athénée miało miejsce w 1896 roku, rok ten widnieje także na frontonie budynku.
Również w 1896 roku budynek przeszedł ostatnią dużą przebudowę pod kierunkiem Paula Fouquiau, kiedy to fasadę przeniesiono z ulicy Boudreau na square de l’Opéra, jak wspomniano powyżej.

Teatr l’Athénée Louis-Jouvet – teatr włoski wpisany do rejestru zabytków

Jeden z najpiękniejszych teatrów w stylu włoskim w Paryżu, teatr l’Athénée został wpisany do rejestru zabytków 22 grudnia 1995 roku i odnowiony w 1996 roku.

Teatr l’Athénée Louis-Jouvet – dziedzictwo artystyczne

Architektoniczne bogactwa Athénée idą w parze z bezcennym dziedzictwem artystycznym: postacią Louisa Jouvet. Kierował on teatrem od 1934 roku aż do swojej śmierci w 1951 roku, pozostawiając trwały ślad w miejscu, które dziś nosi jego imię ku jego czci.
Ten wielki aktor, bardzo aktywny również w kinie, był przede wszystkim człowiekiem teatru. Zanim stał się znanym reżyserem i aktorem, wykonywał wszystkie zawody związane z tą sztuką: maszynistę, kostiumologa, scenografa, malarza i oświetleniowca.

Wspólnie z plastykiem Christianem Bérardem stworzył m.in. „Szkołę żon”, dla której Bérard wymyślił scenografię z „otwierającymi się ścianami”, przedstawiającymi zarówno ściany domu Agnieszki, jak i ogród oraz publiczny plac, gdzie rozgrywa się większość akcji.

W 1962 roku Pierre Bergé przekazał teatr państwu

W 1977 roku Pierre Bergé kupuje teatr Athénée Louis-Jouvet, który prowadzi ze stratą aż do 1982 roku. Pod jego innowacyjnym i eklektycznym kierownictwem w poddaszu Athénée otwarto niewielki teatr nazwany Christian-Bérard, na cześć słynnego scenografa, poświęcony głównie teatrowi eksperymentalnemu.

W 1982 roku teatr Athénée został sprzedany państwu za symboliczną cenę jednego franka (z nagromadzonymi stratami?). Athénée stał się teatrem publicznym. Warto zaznaczyć, że Pierre Bergé był politycznie bardzo lewicowy (przyjaciel François Mitterranda), podczas gdy ówczesnym ministrem kultury był Jack Lang.

Uwaga:
Pierre Bergé, bliski François Mitterrandowi i o poglądach lewicowych, pochodzący z ubogiego środowiska, miał w 2011 roku majątek szacowany na 120 milionów euro, a pięć lat później – według magazynu Challenges – na 180 milionów.
Dzięki swoim koneksjom udało mu się w 1993 roku sprzedać dom mody Saint-Laurent firmie Elf-Sanofi (przedsiębiorstwu naftowemu upaństwowionemu przez lewicę) z bardzo wysokim zyskiem (uznanym przez niektórych za nadmierny), ale także został w 1994 roku skazany za przestępstwo insider trading przez Komisję Operacji Giełdowych (COB). Miał również problemy z kierownictwem dziennika „Le Monde”, którego został głównym akcjonariuszem w 2010 roku.

Teatr Athénée Louis-Jouvet dzisiaj

Od 1982 do 1993 roku dyrektorem teatru była Josyane Horville, która zapraszała młodych reżyserów, co zaowocowało licznymi nowymi produkcjami teatralnymi.
1 lipca 1993 roku Patrice Martinet przejął kierownictwo Athénée i wprowadził nową politykę artystyczną opartą na dwóch głównych osiach: jakości literackiej i dramaturgicznej wystawianych tekstów oraz priorytecie interpretacji.
W 1996 roku teatr obchodził swoje stulecie. Patrice Martinet wykorzystał tę okazję, by rozpocząć wielką kampanię renowacyjną. Celem było przywrócenie blasku architekturze i wystrojowi wnętrz oraz wyposażeniu scenicznemu. Cały budynek został gruntownie odnowiony: odnowiono konstrukcję sceny, przebudowano system dźwiękowy, odkryto i powiększono orkiestrę, odnowiono salę, doprowadzono do porządku sanitariaty i garderoby, zmodernizowano instalację elektryczną i oświetlenie, odrestaurowano fotele parteru, a resztę wyposażenia odtworzono w oryginalnym stylu.

W ostatnich sezonach teatr gościł między innymi Philippe’a Caubère’a, Fabrice’a Luchiniego, Philippe’a Calvario, Valère’a Novarinę, Jean-Marie’a Villégiera, Marca Bozonneta, Joëla Jouanneau, Daniela Mesguicha, Claude’a Stratza, Jacques’a Lassalle’a, François’a Rancillaca, Hansa Petera Cloosa, Niels’a Arestrupa, Zabou Breitman, Dominique Valadié, Michela Fau, Huguesa Quester’a, Pierre’a Vanecka, Catherine Rich, Édith Scob, François’a Marthoureta, Nathalie Richard, Gilles’a Arbona, Michela Didyma, Jean-Luca Lagarce’a, trupę acte6…

W 2021 roku Olivier Poubelle, Olivier Mantei i Bernard Le Masson zostali właścicielami teatru, powierzając Olivierowi Poubelle’owi funkcję dyrektora. Podczas gdy zachowując ducha miejsca jako laboratorium, teatr kładzie teraz nacisk na silne spotkania artystyczne i tworzenie nowych dzieł, dążąc do otwarcia na szeroką publiczność.