Hôtel de Ville van Parijs, geschiedenis van opstanden, geboren uit de brand van 1871

Theodore Ballu
Édouard Deperthes

Hôtel de Ville, place de l’Hôtel-de-Ville

(tel. 01 42 76 43 43, bezoeken op afspraak via 01 42 76 50 49)

De Parijse gemeente is ontstaan uit de gilde van de kooplieden van de Seine. Deze verkregen in 1170 een monopolie op de riviertransporten van de koning en verwierven zo aanzienlijke macht, aangezien de handel toen hoofdzakelijk over water verliep. In 1246 creëerde Lodewijk IX de eerste gemeente: de burgerij van Parijs koos schepenen die hen vertegenwoordigden bij de koning. Hun leider droeg de titel van ‘voorzitter van de kooplieden’ en het zegel van de gilde van de kooplieden van de Seine, de machtigste, werd overgenomen: het beroemde schip dat ‘drijft en niet zinkt’ (‘Fluctuat nec mergitur’), dat nog steeds op het wapen van de stad Parijs prijkt. Een eeuw lang vonden de bijeenkomsten plaats in de buurt van de abdij Sainte-Geneviève, op de linkeroever. In 1357 kocht Étienne Marcel, voorzitter van de kooplieden, een huis dat uitkeek over het kleine Place de Grève. Het ‘Huis met de pilaren’ was een gotisch gebouw versierd met arcades op de begane grond, vandaar de naam.

In de 16e en 17e eeuw werd het herbouwd, waarna het in de 19e eeuw onder het bewind van Lodewijk-Filips grondig werd verbouwd, uitgebreid en versierd (schilderijen van Ingres en Delacroix). Tijdens de Commune in 1871 werd het volledig verwoest. Een nationale inzameling maakte de reconstructie in 1882 mogelijk, in de oorspronkelijke stijl (door Theodore Ballu en Édouard Deperthes). Talrijke nissen en zuilen herbergen 108 beelden van beroemdheden die in Parijs geboren zijn. Boven de kroonlijst van het gebouw prijken de beelden van 30 Franse steden – met uitzondering van Straatsburg en Metz. Het ‘fronton met klok’ dat de gevel siert, stelt verschillende vrouwelijke allegorieën voor: de Seine en de Marne geflankeerd door Arbeid en Onderwijs, met erboven de Stad Parijs. Het interieur, versierd met goud, lambrisering en Baccarat-kroonluchters, getuigt van de pracht van de Derde Republiek. De Raad van Parijs, die gewoonlijk op maandag bijeenkomt, is toegankelijk voor het publiek. Het kantoor van de burgemeester van Parijs bevindt zich aan de Quai de l’Hôtel-de-Ville.