Musée Galliera van de mode in plaats van de Collection Galliera

Het Musée Galliera, het mode-museum, een verhaal uit de 19e eeuw, met als leidraad de hertogin van Galliera en haar kunstcollecties. Vandaag is het Musée Galliera een van de rijkste ter wereld om de kledingcodes en modegewoonten in Frankrijk over de laatste drie eeuwen te tonen.
De hertogin van Galliera, geboren als Marie Brignole-Sale
Marie Brignole-Sale wordt geboren in Genua (Italië) op 5 april 1811, in een patriciërsfamilie die de stad van de doges talloze doges, senatoren, ambassadeurs en dichters heeft gegeven. Haar verlichte en Europese opvoeding wordt gekenmerkt door de reizen die ze met haar vader maakt tijdens diens diplomatieke missies. Deze laatste was onder meer ambassadeur van Sardinië in Frankrijk bij koning Lodewijk-Filips. Vanaf dat moment wordt Marie, zo kan men zeggen, opgevoed aan het hof van de Tuilerieën naast de kinderen van Lodewijk-Filips, aan wie ze altijd een diepe genegenheid zal bewaren.
Haar huwelijk met de markies de Ferrari
In 1828 trouwt de jonge polyglot met markies Raphaël de Ferrari. Net als zij komt hij uit een machtige en zeer rijke Genueese familie, die betrokken was bij de grote Europese bouwprojecten van die tijd en in de financiën (zoals de transformatie van Parijs door baron Haussmann).

Het echtpaar krijgt drie kinderen: Livia (1828-1829), Andrea (1831-1847) en Philippe (1850-1917). Philippe, de jongste, blinkt uit in zijn studies en ontwikkelt een passie voor postzegels, die hem ertoe brengt een van de belangrijkste filatelistische collecties ter wereld samen te stellen. Een excentrieke man met een diep gevoel van rebellie tegen zijn familie.
De hertogin van Galliera
In 1837 koopt het echtpaar het hertogelijk domein van Galliera, gelegen aan de oevers van de Reno in Emilia (Italië). Paus Gregorius XVI verleent het echtpaar Ferrari in 1838 de titel van hertog. Vanaf dat moment kiest Marie Brignole-Sale, markiezin van Ferrari, ervoor om uitsluitend hertogin van Galliera genoemd te worden, uit eigen keuze.

In 1852 kopen de hertog en hertogin van Galliera het Hôtel Matignon in Parijs van de hertog van Montpensier, zoon van koning Lodewijk-Filips, die gedwongen is het te verkopen. De familie Orléans bevindt zich immers aan de rand van het bankroet na de revolutie van 1848.

In haar herenhuis aan de rue de Varenne wordt de hertogin, naar men zegt, omringd door 200 bedienden. Ze maakt er een belangrijk middelpunt van het Parijse leven van, of het nu politiek, intellectueel of mondain is, waar de gebroeders Pereire, de hertog van Morny, de hertog van Broglie en Prosper Mérimée samenkomen.

Altijd gehecht aan haar Italiaanse wortels, koopt ze in 1861 het domein van Lucedio en wordt ze datzelfde jaar door Victor-Emmanuel II van Savoye tot prins en prinses van Lucedio verheven.

Dit parcours, gemarkeerd door aankopen in Italië en Frankrijk en een constante verrijking, wordt abrupt onderbroken door de dood van haar echtgenoot Raphaël. Op 22 november 1876 overlijdt de hertog in Genua (Italië). Philippe, hun enige overlevende zoon, weigert de erfenis en de hertogelijke titel van zijn vader te aanvaarden. De hertogin van Galliera krijgt dan de titel overgedragen aan Antoine d’Orléans, haar pleegzoon.
De filantropische hertogin
Op 65-jarige leeftijd, weduwe sinds 1876 en verstoten door haar zoon, beschikt de hertogin over een kolossaal fortuin van 225 miljoen gouden frank, dat ze aan liefdadigheid besteedt. Zo richt ze bijvoorbeeld het Ferrari-hospice voor bejaarden in Clamart op en een weeshuis in Meudon.

Dankzij een schenking van één miljoen gouden frank droeg ze ook bij aan de oprichting van de École libre des sciences politiques van Émile Boutmy, de toekomstige Institut d’études politiques de Paris.
De collectie van de hertogin en het mode-museum Galliera
Begonnen door haar voorouders in 1623 – toen Van Dyck een portret van de familie schilderde – en steeds verder uitgebreid, is de kunstcollectie van de hertogin van Galliera een van de meest prestigieuze en gevarieerde ter wereld. Hier vind je Vlaamse, Spaanse en Italiaanse schilderijen, meubels uit de Franse 18e eeuw, klokken, en producten van de manufacturen van Sèvres en de Gobelins… De grootste namen komen hier samen.

De hertogin wilde ook haar eigen museum oprichten. Voor haar Parijse collectie besloot ze een paleis te laten bouwen dat een museum zou huisvesten op een terrein dat toebehoorde aan haar echtgenoot. Haar plannen waren doordacht en formeel vastgelegd, want op 10 april 1878 tekende ze het museumplan, vijf dagen voordat ze haar voorstel officieel aan de Préfecture de la Seine voorlegde. Op 11 juli 1878 aanvaardde de gemeenteraad deze schenking met grote dankbaarheid.

Maar al deze plannen vielen in duigen. Verontwaardigd door de debatten in 1883 over de uitzetting van de prinsen uit het Huis van Frankrijk, waartoe ze zich verwant voelde, en door de goedkeuring van de grondwettelijke wet van 14 augustus 1884 die de graaf van Parijs onverkiesbaar maakte voor het presidentschap van de Republiek, besloot de hertogin, die toen een grote weldoenster van Parijs was, op haar eigen manier te reageren. In haar holografisch testament van 7 oktober 1884 trok ze het legaat van haar rijke collecties aan Frankrijk in en schonk ze deze aan het Palazzo Rosso in Genua. Zo koos ze ervoor Parijs, haar geliefde stad, te onterven, terwijl ze wel de bouw van het paleis Galliera handhaafde. Bij de voltooiing zou het paleis ter beschikking worden gesteld aan de stad Parijs.

Op 77-jarige leeftijd overleed Marie Brignole-Sale, hertogin van Galliera, op 9 december 1888 in Parijs.
Het Paleis Galliera: een eclips van meer dan 70 jaar
Meer dan 70 jaar lang organiseerde het Paleis Galliera diverse tijdelijke tentoonstellingen. Pas in de jaren 1950 ontstond het idee voor een mode-museum, eerst als een afdeling van het Carnavalmuseum, dat in 1977 het Museum Galliera de la mode zou erven. Na verschillende aanpassingen en talrijke werkzaamheden heropende het museum Galliera in 2013 in zijn huidige vorm.

Beschrijving van het mode-museum Galliera vandaag
Gebouwd in de 19e eeuw, herbergt het Paleis Galliera tegenwoordig het Mode-museum van de stad Parijs, ook wel ‘Musée Galliera de la mode’ genoemd. De collectie, bestaande uit meer dan 100.000 kledingstukken en accessoires, behoort tot de rijkste ter wereld en toont de modecodes en gewoontes van Frankrijk van de 18e eeuw tot nu. Het museum Galliera organiseert uitsluitend tijdelijke tentoonstellingen, twee tot drie per jaar. De locatie beschikt over een bibliotheek en een documentatiecentrum, die alleen op afspraak toegankelijk zijn.

Collecties
Mode-accessoires
Kleding
Prenten
Geschiedenis
Fotografie
Textiel
De tuin van het mode-museum Galliera
De tuin of Square Galliera, gelegen achter het museum, werd in de 19e eeuw ontworpen. De ingang bevindt zich aan de avenue du Président-Wilson, tegenover het Palais de Tokyo.