Hôtel de Coislin waar de Frans-Amerikaanse vriendschap definitief bezegeld werd
Het Hôtel de Coislin is een ‘hôtel particulier’ (stadspaleis) aan de hoek van de Place de la Concorde (voorheen Place Louis XV) en de Rue Royale, en draagt nummer 4 op het plein. Het maakt deel uit van de vier stadspaleizen die achter een gezamenlijke gevel schuilgaan. Het strekt zich uit naar het noordwesten vanaf de Rue Royale en omvat het Hôtel du Plessis-Bellière op nummer 6, het Hôtel Cartier op nummer 8 en het Hôtel du Duc d’Aumont op nummer 10, dat in 1788 in het bezit kwam van de graven en later de hertogen van Crillon. Tegenwoordig is hier het Hôtel de Crillon gevestigd.
Het Hôtel de Coislin, dat nu verhuurd wordt aan grote bedrijven, is een symbool van de Frans-Amerikaanse vriendschap.
Deze groep van vier stadspaleizen is symmetrisch met het Hôtel de la Marine (eveneens een museum) aan de oostkant, tussen de Rue Royale en de Tuilerieën.
Het Hôtel de Coislin, dat bijna het Hôtel des Monnaies (Munt) was
De vier stadspaleizen werden ‘bij gebrek aan beter’ gebouwd op de plek waar oorspronkelijk het Hôtel des Monnaies (later de Banque de France) had moeten komen. De gezamenlijke noordwestgevel zou die van het eerste Hôtel de la Monnaie worden, net zoals de oostgevel die van het Garde-Meuble de la Couronne werd tot aan de Revolutie (en daarna tot 2005 die van het ministerie van Marine). Uiteindelijk werd het Hôtel de la Monnaie gebouwd aan de Quai Conti (waar het nog steeds staat), en werd het vrijgekomen terrein verkocht aan de vier families die er hun stadspaleizen lieten bouwen.
De bouw van het Hôtel de Coislin
De architect Ange-Jacques Gabriel ontwierp het Hôtel de Coislin in 1770, in opdracht van Marie-Anne de Mailly-Rubempré, markiezin van Coislin, later hertogin van Mailly en koninklijke favoriet (van Lodewijk XV – in 1755), geboren op 17 september 1732. Ze overleed in Parijs op 13 februari 1817. Ze trouwde op 8 oktober 1750 met de markies Charles Georges René du Cambout de Coislin.
Later, tijdens het Eerste Keizerrijk, werd ze een vriendin en vertrouwelinge van de schrijver Chateaubriand, die tussen 1805 en 1807 in haar Hôtel de Coislin woonde. Ze leefde discreet tijdens het Keizerrijk en werd tijdens de Restauratie na 1815 bezocht door de graaf van Artois.
Franse en Amerikaanse geschiedenis en het Hôtel de Coislin
Het Hôtel de Coislin was de residentie van Silas Deane (1737-1789), geheime gezant van het Amerikaanse Congres in Frankrijk van maart 1776 (voor de komst van Benjamin Franklin) tot maart 1778.
Hij was belast met het onderhandelen over financiële steun. Tijdens deze twee jaar werkte Silas Deane in het geheim samen met de Franse minister van Buitenlandse Zaken, de graaf de Vergennes, en met de schrijver Beaumarchais, die de Amerikaanse opstandelingen van oorlogsmateriaal voorzag.
Op deze plek, op 6 februari 1778, werden de verdragen van vriendschap, handel en alliantie tussen Frankrijk en de Verenigde Staten getekend.
Met deze verdragen, gesloten in het hart van de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog – waarin Frankrijk de opstandelingen steunde –, erkende Frankrijk, vertegenwoordigd door de diplomaat Conrad Alexandre Gérard namens koning Lodewijk XVI, de onafhankelijkheid van de jonge Amerikaanse Republiek, vertegenwoordigd door Benjamin Franklin, Silas Deane en Arthur Lee.
Deze verdragen voorzagen in militaire steun en een eeuwige vrede tussen beide landen. Ze bekronen het diplomatieke werk van Benjamin Franklin, dat hij al was begonnen bij zijn aankomst in Frankrijk in december 1776 als vertegenwoordiger van de Verenigde Staten.
Zoals aangegeven op het plaquette op het gebouw, was Frankrijk met deze historische ondertekening het eerste land dat de onafhankelijkheid van de Verenigde Staten erkende.
Het gedenkplaatje op het Hôtel de Coislin
Ter ere van Benjamin Franklins diplomatieke werk is een plaquette te zien op het gebouw op de hoek van het Place de la Concorde en de Rue Royale, met de volgende inscriptie:
« In dit hotel ondertekenden Conrad A. Gérard, namens Lodewijk XVI, koning van Frankrijk, Benjamin Franklin, Silas Deane en Arthur Lee, namens de Verenigde Staten, op 6 februari 1778 de Vredes-, Handels- en Alliantieverdragen, waardoor Frankrijk als eerste natie de onafhankelijkheid van de Verenigde Staten erkende. »
De Frans-Amerikaanse vriendschap in actie: een (gedeeltelijke) replica van het Place de la Concorde in de Verenigde Staten
Een kopie van de twee gebouwen aan weerszijden van de Rue Royale op het Place de la Concorde (zonder het plein) staat in Philadelphia. Ze werden ontworpen door Horace Trumbauer en Julian Abele.
Een van deze gebouwen, waar de Free Library of Philadelphia in gevestigd is, is een replica van het hôtel de Coislin.
Het andere, een kopie van het hôtel de la Marine, staat op de plek van het voormalige Family Court in Philadelphia.